Cũng như các thiết bị công nghệ khác, cảm biến nồng độ khí CO hoàn toàn có thể gặp sự cố ngoài ý muốn, khiến quá trình hoạt động bị gián đoạn hoặc trả kết quả sai lệch. Trong bài viết này, Sensors Việt Nam sẽ loại trừ các lỗi kỹ thuật đến từ nhà sản xuất, mà chỉ tập trung vào các vấn đề thường gặp trong quá trình sử dụng.
Hãy dành vài phút theo dõi bài viết để cùng điểm qua các dấu hiệu nhận biết sự cố cũng như hướng dẫn khắc phục chi tiết nhất nhé!
Sự cố cảm biến nồng độ khí CO xuất phát từ đâu?
Như đã nói ở trên, chúng ta sẽ loại bỏ các lỗi kỹ thuật (nếu có) từ nhà sản xuất.
Theo đó, các thiết bị cảm biến khí CO thường phải hoạt động liên tục trong các môi trường khắc nghiệt, điển hình nhất có thể kể đến: tầng hầm/bãi xe ngầm của các toà nhà lớn (nơi có lưu lượng xe lớn - lượng khí thải CO xuất hiện liên tục và không ổn định, nhiệt độ - độ ẩm cao), hầm lò/nhà kho/khu vực sản xuất (nồng độ khí CO, nhiệt độ - khói bụi - độ rung - độ ẩm đều thường xuyên vượt ngưỡng bình thường), gara ô tô quy mô lớn/không gian kín (khu vực khó trao đổi khí, khí CO dễ tích tụ).
Mặc dù được chế tác từ chất liệu cao cấp - với tuổi thọ cao, chống nhiệt, chống oxy hoá tốt nhưng hoạt động liên tục trong những điều kiện khắc nghiệt cũng khiến cảm biến nồng độ khí CO bị lão hoá, ô nhiễm hoặc xảy ra hiện tượng trôi tín hiệu.
Đây là lý do người dùng cần nắm được các kiến thức cơ bản về sự cố cũng như cách khắc phục để đảm bảo thiết bị luôn trong trạng thái hoạt động tốt nhất.

Sự cố cảm biến khí CO xảy ra bởi nhiều nguyên nhân khác nhau
Xem thêm: Cảm biến khí CO: Nguyên lý hoạt động, ứng dụng và lưu ý cần nhớ
Sự cố cảm biến nồng độ khí CO thường gặp & cách khắc phục
1/ Cảm biến CO không nhận tín hiệu
Đây là lỗi khá phổ biến, nhưng cũng rất dễ khắc phục.
Dấu hiệu:
- Trong quá trình hoạt động, bộ điều khiển không thể nhận tín hiệu từ cảm biến.
- Đèn led của cảm biến khí CO tầng hầm không sáng, hoặc sáng liên tục.
- Đối với cảm biến khí CO 4-20mA thì đồng hồ đo hiện chỉ số nằm ngoài phạm vi thông thường, có thể là 0mA hoặc 22mA.
- Đối với cảm biến khí CO RS-485 hoặc cảm biến khí CO Modbus RTU thì màn hình có thể sẽ hiện lỗi “Device Not Responding".
Nguyên nhân: Hiện tượng cảm biến CO không nhận tín hiệu có thể là do cáp kết nối bị hư hỏng/đứt, điện áp cấp nguồn không ổn định, bộ điều khiển bị lỗi, cáp truyền thông bị đứt/tắc, cảm biến hỏng, đấu nối bị mòn…
Hướng dẫn khắc phục:
Khi sự cố xảy ra, bạn cần khắc phục theo tuần tự các bước sau đây:
- Kiểm tra cáp kết nối:Tìm kiếm và kiểm tra kỹ tất cả các dây kết nối từ cảm biến nồng độ khí CO đến bộ điều khiển xem có bị đứt, lỏng hay mòn không.
+ Trong trường hợp bị đứt/mòn thì cần thay cáp mới.
+ Trong trường hợp bị lỏng thì chỉ cần siết chặt lại bằng dụng cụ thích hợp.
+ Nếu các đấu nối bị bẩn thì có thể làm sạch đơn giản bằng khăn sạch hoặc kết hợp với cồn isopropyl. Còn nếu đấu nối bị mòn/oxy hoá thì nên thay mới.
- Kiểm tra nguồn cấp:Sử dụng đồng hồ vạn năng để đo điện áp cấp nguồn của cảm biến khí CO xem có đúng tiêu chuẩn kỹ thuật kỹ thuật của nhà sản xuất không. Trong trường hợp cần thiết thì nên kiểm tra cả công tắc chính, công tắc phụ của cảm biến và bộ transformer/power supply xem có bật chưa hay có bị hỏng không.
- Kiểm tra tín hiệu ngõ ra:
+ Nếu là cảm biến khí CO 4-20mA thì hãy đo tín hiệu tại lõi cáp truyền tín hiệu ngõ ra → nếu kết quả là 0mA thì dây có thể đã bị đứt/lỏng/mòn → thay mới.
+ Nếu là cảm biến khí CO Modbus RTU/RS-485 thì hãy dùng cáp USB-RS485 kết nối với máy tính điều khiển → mở phần mềm theo dõi cảm biến → Nếu không nhận được dữ liệu thì hãy kiểm tra lại địa chỉ Modbus hoặc kiểm tra baud rate có khớp không.
- Thay mới cảm biến: Nếu đã áp dụng tất cả các cách trên nhưng vẫn không có hiệu quả thì khả năng cao là cảm biến đã bị hỏng. Lúc này, thay mới thiết bị là điều không thể tránh khỏi.

Kiểm tra cáp kết nối là bước quan trọng cần làm khi cảm biến CO mất tín hiệu
Xem thêm: Top 4 cảm biến khí CO tầng hầm nổi bật từ nhà EVIKON
2/ Lỗi cảm biến nồng độ khí CO báo động giả/trôi tín hiệu
Đây cũng là lỗi có thể xuất hiện khi cảm biến bị lão hoá.
Dấu hiệu nhận biết:
- Cảm biến hiển thị chỉ số nồng độ khí CO cao và liên tục (thường là 25ppm trở lên), mặc dù trong khu vực lúc đó không có phương tiện di chuyển hoặc không có các hoạt động sản xuất/sửa chữa/vận hành máy móc đáng kể.
- Cảm biến báo động liên tục dù không có nguồn tạo khí CO tại thời điểm đó.
- Cảm biến kích hoạt quạt nhưng chỉ số nồng độ khí CO không có sự thay đổi.
- Đồng hồ hiển thị mức khí CO vượt ngưỡng nhưng không gửi cảnh báo hoặc gửi muộn.
- Có sự chênh lệch kết quả (10 - 15ppm) giữa các cảm biến hoạt động trong cùng khu vực).
Nguyên nhân:
- Nhiễu chéo với các khí khác trong khu vực
- Nhiễu điện từ do cáp tín hiệu của cảm biến CO phải đi chung máng với dây động lực có công suất lớn.
- Cảm biến đã cũ hoặc hoạt động nhiều năm trong môi trường khắc nghiệt (nhiệt độ - độ ẩm cao, rung động liên tục, nhiều bụi bẩn, hoá chất độc hại…).
- Bộ lọc của cảm biến bị bám bụi.
- Chưa hiệu chuẩn/hiệu chuẩn sai/lần cuối hiệu chuẩn quá lâu (trên 12 tháng).
Hướng dẫn khắc phục:
- Dùng không khí sạch để hiệu chuẩn lại điểm “0” của cảm biến.
- Chọn đúng dòng cảm biến cho từng môi trường hoạt động cụ thể. Ví dụ, nếu đó là khu vực nhà máy hóa chất hoặc trạm sạc công suất lớn thì nên ưu tiên cảm biến nồng độ khí CO chống cháy nổ hoặc được trang bị bộ lọc khí nhiễu đi kèm.
- Kiểm tra lại các dây cáp tín hiệu ngõ ra xem có bị hỏng/đứt không.
- Đối với cảm biến khí CO Modbus RTU/RS-485 thì nên sử dụng cáp chống nhiễu theo khuyến nghị từ nhà sản xuất.
- Làm sạch bề mặt cảm biến khí CO bằng khăn mềm và cồn isopropyl (tuyệt đối không dùng nước) và phải để cảm biến khô hoàn toàn trước khi lắp đặt lại.

Cảm biến nồng độ CO chống cháy nổ rất phù hợp cho khu vực nhà máy hóa chất hoặc trạm sạc công suất lớn
3/ Cảm biến nồng độ khí CO không kích hoạt quạt/đèn led/còi báo động
Hiện nay, nhiều dòng cảm biến khí CO tầng hầm/tòa nhà/nhà máy/hầm xe… được tích hợp chức năng tự động kích hoạt quạt/đèn led/còi báo động khi nồng độ khí CO vượt ngưỡng. Tuy nhiên, mặc dù hy hữu nhưng vẫn có trường hợp cảm biến không tự kích hoạt những chức năng này trong tình huống cần thiết. Đây là một sự cố rất nguy hiểm.
Nguyên nhân:
- Tình trạng này có thể xảy ra khi tiếp điểm relay của cảm biến nồng độ khí CO bị oxy hoá hoặc dính.
- Dây kích hoạt từ relay đến motor quạt bị đứt hoặc lỏng.
- Quạt bị hỏng (cánh bị cản trở/cháy motor…).
- Người dùng lỡ cài đặt ngưỡng cảnh báo quá cao so với các tiêu chuẩn an toàn thông thường.
- Xuất hiện lỗi trong logic điều khiển của bộ điều khiển (DDC/PLC).
Hướng dẫn khắc phục:
- Kiểm tra relay bằng cách nối nguồn khí CO chuẩn (100+ ppm) vào cảm biến xem relay có nhảy “tách” hay không, nếu không thì relay đã hỏng và cần phải thay mới.
- Kiểm tra dây kích hoạt quạt xem có bị đứt/lỏng/mòn không - nếu đứt/mòn thì nên thay mới, còn bị lỏng thì dùng công cụ phù hợp để siết chặt lại.
- Kiểm tra quạt bằng cách đấu nguồn điện trực tiếp vào xem có hoạt động bình thường không. Nếu quạt chạy thì vấn đề có thể nằm ở relay hoặc dây dây kích hoạt, nếu quạt không chạy thì vấn đề ở chính nó - lúc này hãy tiến hành sửa chữa hoặc thay mới (nếu cần).
- Hạ ngưỡng cảnh báo xuống mức tiêu chuẩn.

Mô phỏng kiểm tra relay bằng cách sử dụng khí CO chuẩn
Xem thêm: Cảm biến nhiệt không tiếp xúc: 5 sai lầm gây hư hỏng nhanh
4/ Cảm biến nồng độ khí CO chập chờn tín hiệu
Đây là sự cố thường gặp ở các dòng cảm biến khí CO tòa nhà và kết nối với bộ điều khiển trung tâm.
Dấu hiệu nhận biết:
- Cảm biến khí CO hoạt động không ổn định, thường xuyên mất tín hiệu.
- Cảm biến CO nhảy giá trị liên tục.
- Truyền tín hiệu kích hoạt quạt/đèn led/còi báo động bất thường/khi không cần thiết.
- Hệ thống BMS hiện lỗi "Connection Timeout" / “offline” / "Device Disconnected".
Nguyên nhân:
- Kết nối bị lỏng.
- Hỏng/đứt cáp kết nối.
- Nhiễu điện từ bởi các thiết bị xung quanh (công tắc, motor…).
- Nguồn cấp điện không ổn định.
- Bộ đấu nối của cảm biến bị cũ/mòn.
- Lỗi phần mềm từ bộ điều khiển (DDC/PLC).
Hướng dẫn khắc phục:
- Thực hiện tuần tự các bước sau, nếu bước trước không có vấn đề thì mới chuyển sang bước kế tiếp:
- Kiểm tra toàn bộ dây cáp nối từ cảm biến nồng độ khí CO đến bộ điều khiển, quạt. Nếu có các vị trí bị lỏng, uốn cong hoặc kéo giãn thì hãy điều chỉnh lại, nếu dây cáp bị hỏng thì thay mới.
- Ngắt điện và làm sạch các đấu nối, sau đó nối lại theo đúng sơ đồ kỹ thuật.
- Kiểm tra và đảm bảo cảm biến khí CO phải được grounding đúng cách.
- Đảm bảo cảm biến không bị ảnh hưởng với những tác nhân gây nhiễu (motors, biến tần…). Bên cạnh đó, hãy sử dụng cáp chống nhiễu để đảm bảo cảm biến hoạt động tốt trong những khu vực có nguy cơ nhiễu điện từ cao.
- Kiểm tra và đảm bảo nguồn cấp điện luôn hoạt động ổn định.
- Kiểm tra và thay mới các dây cáp bị hỏng nếu các bước trên không giải quyết được vấn đề.

Để tránh chập chờn tín hiệu hãy chọn cảm biến khí CO chất lượng cao/chống nhiễu
Xem thêm: Cảm biến nồng độ khí CO EVIKON E2617-CO
Cảm biến nồng độ khí CO có tầm quan trọng đặc biệt trong các nhà xưởng, hầm lò, hầm xe/gara ô tô quy mô lớn, hệ thống toà nhà thông minh… Nó chính là “người bảo vệ thầm lặng”, giúp con người tránh khỏi nguy cơ ngộ độc khí CO. Vì thế, việc nắm rõ các sự cố, nguyên nhân, cùng cách khắc phục là rất cần thiết, giúp đảm bảo cảm biến làm việc hiệu quả, bền bỉ, tiết kiệm chi phí và không gây ra những hậu quả đáng tiếc.
Qua bài viết này, hy vọng Sensors Việt Nam đã mang đến cho bạn nhiều thông tin hữu ích. Nếu có nhu cầu được tư vấn kỹ hơn hoặc mua cảm biến nồng độ khí CO với chất lượng cao - giá cả cạnh tranh thì đừng ngần ngại mà hãy liên hệ ngay cho chúng tôi!
